Zastosowanie pulsacyjnego lasera barwnikowego (V-beam) w leczeniu zmian naczyniowych w trądziku różowatym

Dr n.med. Anna Pura

Trądzik różowaty (rosacea) jest przewlekłą chorobą skóry występującą u około 10% populacji, najczęściej u osób o jasnej cerze. Choroba zaczyna się najczęściej między 20 a 50 rż, częściej u kobiet niż u mężczyzn. Wyróżniamy cztery odmiany kliniczne trądziku różowatego: rumieniową z rozszerzeniem naczyń (teleangiektazjami), grudkowo-krostkową, guzowatą i oczną1. U około 80% pacjentów głównymi objawami są zmiany naczyniowe.

Podstawowym czynnikiem w rozwoju trądziku różowatego są zaburzenia naczynioruchowe. W pierwszym okresie choroby może występować rumień z towarzyszącym uczuciem pieczenia i pojedyncze rozszerzenia naczyniowe (teleangiektazje). Często obserwuje się napadowe czerwienienie twarzy.

Nasilające się zaburzenia naczynioruchowe stopniowo prowadzą do trwałego rozszerzenia naczyń i pogrubienia ich ścian. Zmiany rumieniowe i teleangiektazje ulegają utrwaleniu, pojawiają się wykwity zapalne (grudkowo-krostkowe), zmiany obrzękowe i naciekowe.

Pojawienie się laserów przeznaczonych do terapii zmian naczyniowych było dużym przełomem w terapii trądziku różowatego. W zależności od rodzaju lasera usuwamy wyraźne rozszerzenia naczyń lub zmniejszamy nasilenie rozlanych zmian rumieniowych.

W leczeniu teleangiektazji stosujemy różne typy laserów: laser argonowy, laser Nd:YAG (1064 nm), impulsowy laser barwnikowy (590-595 nm), laser potasowo-tytanylo-fosforanowy (KTP - 532 nm), laser barwnikowy sterowany lampą błyskową (Vbeam - 585 nm) oraz intensywne impulsowe źródła światła (IPL).

W leczeniu teleangiektazji najbardziej skuteczne okazały się zabiegi pulsacyjnym laserem barwnikowym (590-595 nm) i laserem KTP (532 nm), przy czym lepsze wyniki uzyskano przy stosowaniu długiego promieniowania.

Laser Vbeam Candela jest impulsowym laserem barwnikowym. Energia tego typu nie uszkadza innych struktur skóry, w przeciwieństwie do laserów starszego typu o mniej precyzyjnie dobranej wiązce światła, która również była pochłaniana przez tkanki sąsiednie i skórę powodując oparzenia.

Laser Vbeam stosowany jest jako leczenie z wyboru zmian rumieniowych, napadowego czerwienienia twarzy i rozszerzonych naczyń (teleangiektazji). Vbeam ma najdłuższy, spośród laserów barwnikowych, czas trwania impulsu (1,5-40 ms). Dłuższy czas trwania impulsu lasera pozwala na łagodne ogrzanie i jednolitą koagulacją naczyń, dzięki czemu nie dochodzi do mechanicznego uszkodzenia i pozabiegowych zmian krwotocznych. Penetruje on do tkanek głębiej niż laser argonowy (514 nm), KTP (532 nm) oraz impulsowe lasery barwnikowe starszej generacji. Czas trwania impulsu lasera mieści się w zakresie czasu termicznej relaksacji wyliczonej dla naczyń skóry (200-3000 ľs), które mają średnicę 10-40 ľm. Dzięki temu uzyskujemy bardzo dobry efekt terapeutyczny przy minimalnym ryzyku powikłań, takich jak przebarwienia i bliznowacenie. Jedynie bezpośrednio po zabiegu na skórze może pojawić się przemijające zaczerwienienie, które utrzymuje się kilka-kilkanaście godzin, bardzo rzadko dłużej i czasami drobne siniaki.

Laser wyposażony jest w specjalne urządzenie chłodzące (DCD - dynamic cooling device), zapewniające właściwą ochronę naskórka przed uszkodzeniem cieplnym.

Terapia może składać się z kilku zabiegów w odstępach 3-6 tygodni. Przed zabiegiem oraz 4 tygodnie po zabiegu nie można opalać się ani korzystać z solarium, ponieważ narażenie skóry na promieniowanie UV może spowodować przejściowe zmiany w zabarwieniu skóry, przebarwienia lub odbarwienia.

W przypadku naczynek o małym kalibrze i położonych płytko wystarcza zwykle jeden zabieg. Jeśli zmiany są rozsiane i położone głębiej w obrębie skóry, to zabieg trzeba powtórzyć po kilku tygodniach. W czasie zabiegu pacjent odczuwa delikatne szczypanie lub pieczenie. Po zabiegu na skórze może pojawią się lekki rumień, który utrzymuje się przez kilka godzin.

W trądziku różowatym wykonujemy zabiegi laserowe zarówno w stadium początkowym, kiedy jedynym objawem klinicznym jest utrzymujący się rumień twarzy, jak również w fazie zapalnej, grudkowo-krostkowej.

Często już po jednym zabiegu obserwujemy znaczne zmniejszenie rumienia i ustąpienie części teleangiektazji. Bezpośrednio po zabiegu stwierdza się wygładzenie i zwiększenie napięcia skóry, natomiast zmniejszenie rumienia widoczne jest dopiero po 7-14 dniach.

W stadium zapalnym grudkowo-krostkowym z równym powodzeniem możemy stosować zabiegi laserowe, ale wówczas przed rozpoczęciem terapii laserowej należy włączyć leczenie miejscowe i ogólne antybiotykiem, w celu zmniejszenia liczby zmian zapalnych.

Błąd!

Pacjentka z naczyniakiem gwiaździstym przed i po jednym zabiegu. Parametry ustawienia lasera: średnica plamki 7 mm, czas trwania impulsu 6 ms, fluencja 12 J/cm2, chłodzenie 10/30

Teleangiektazje na twarzy po jednym zabiegu. Parametry ustawienia: średnica plamki 3x10 mm, czas trwania impulsu 20 ms, fluencja 11.5 J/cm2, chłodzenie 20/30

Naczyniak płaski u dziecka po 3 zabiegach. Ustawienia: średnica plamki 7 mm, czas trwania impulsu 1.5 ms, fluencja 9-10 J/cm2, chłodzenie 30/30

Naczyniak płaski po 6 zabiegach. Ustawienia: średnica plamki 7 mm, czas trwania impulsu 10/30 ms, fluencja 7.5-15 J/cm2, chłodzenie 30/30